Кыргызстандын Улуттук жер коалициясы — бейөкмөт уюмдарды, жер жана токой пайдалануучулардын бирикмелерин, илимий мекемелерди жана мамлекеттик түзүмдөрдү бириктирген көп тараптуу платформа. Коалиция Кыргыз Республикасында жер жана жаратылыш ресурстарын адилеттүү, туруктуу жана инклюзивдүү башкарууну илгерилетет жана International Land Coalition (ILC) уюмунун колдоосу менен иш алып барат.
Коалиция жөнүндө
Кыргызстандын Улуттук жер коалициясы International Land Coalition (ILC) глобалдык тармагынын бир бөлүгү болуп саналат жана National Engagement Strategy (NES) алкагында улуттук өз ара аракеттенүү платформасы катары иштейт. Коалиция жарандык коом уюмдарын, жер жана токой пайдалануучулардын ассоциацияларын, илимий мекемелерди жана мамлекеттик түзүмдөрдү жер укуктары жана жаратылыш ресурстарын туруктуу башкаруу боюнча бирдиктүү улуттук күн тартибинин айланасына бириктирет. Кыргызстандын токой жана жер пайдалануучулар ассоциациясы коалициянын негизги институционалдык катышуучуларынын жана практикалык өнөктөштөрүнүн бири болуп саналат.
Ишмердүүлүктүн негизги багыттары
Жерге жана ресурстарга болгон укуктарды коргоо. Жергиликтүү жамааттардын, аялдардын, жаштардын жана жайыт пайдалануучулардын жер жана мүлктүк укуктарын камсыз кылууга жана коргоого көмөктөшүү. Адамдардын кызыкчылыгына багытталган жер башкаруусу. Жер реформаларын жана саясатты координациялоо үчүн National Engagement Strategy (NES) ишке ашыруу. Жайыттарды жана токойлорду туруктуу башкаруу. Салттуу билимдерди колдоо, климаттын өзгөрүшүнө адаптация жана жамааттык ресурстарды натыйжалуу башкаруу практикаларын жайылтуу. Институционалдык диалог. Жарандык коомдун, мамлекеттик органдардын жана эл аралык өнөктөштөрдүн ортосунда семинарларды, жумушчу топторду жана консультацияларды уюштуруу. Мониторинг жана салымды талдоо. Жер реформаларынын, укуктук өзгөрүүлөрдүн жана коалициянын демилгелеринин туруктуу өнүгүүгө тийгизген таасирин баалоо.
Негизги артыкчылыктуу темалар
Жер пайдалануудагы гендердик теңчилик Айыл жериндеги аялдардын жер ресурстарын башкарууга, чечим кабыл алууга жана экономикалык мүмкүнчүлүктөргө жеткиликтүүлүгүн кеңейтүү. Жаш жайыт пайдалануучулар Билимдердин муундан муунга өтүшүн колдоо, жаштарды окутуу жана мал чарбачылыгы менен жайыттарды туруктуу башкаруу тармагында мүмкүнчүлүктөрдү түзүү, анын ичинде жаш жайыт пайдалануучулардын аймактар аралык мектептерин өткөрүү. Жалпы пайдалануудагы ресурстарды башкаруу (Commons) Токойлорду, жайыттарды жана суу ресурстарын башкаруу боюнча мыйзамдарды жана практикаларды жергиликтүү жамааттардын кызыкчылыктарын эске алуу менен өркүндөтүү.
International Land Coalition менен кызматташуу
Кыргызстандын Улуттук жер коалициясы менен International Land Coalition ортосундагы кызматташуу институционалдык колдоого, биргелешкен максаттарды аныктоого, каржылоого жана билим алмашууга негизделет
Негизги механизмдер:
- National Engagement Strategy алкагындагы иш;
- финансылык жана гранттык колдоо;
- глобалдык жана аймактык адвокация;
- ILC Asia менен кызматташуу;
- эл аралык тажрыйба жана билим алмашуу;
- натыйжаларды баалоодо Contribution Analysis методологиясын колдонуу.
Коалициянын катышуучулары
Коалиция жер укуктары, жаратылыш ресурстарын башкаруу жана айылдык өнүгүү тармагында иштеген уюмдарды бириктирет.
Катышуучулардын жана өнөктөштөрдүн арасында:
- Кыргызстандын токой жана жер пайдалануучулар ассоциациясы;
- жайыт пайдалануучулардын, малчылардын жана токой жамааттарынын бирикмелери, анын ичинде «Кыргыз Жайты»;
- Кыргызстандын Суу пайдалануучуларынын улуттук союзу;
- Rural Development Fund;
- бейөкмөт жана коомдук уюмдар;
- айыл чарба кооперативдери;
- микрокредиттик институттар;
- илимий жана изилдөө уюмдары;
- тиешелүү мамлекеттик органдар.
Токой жана жер пайдалануучулар ассоциациясынын ролу
Кыргызстандын токой жана жер пайдалануучулар ассоциациясы Улуттук жер коалициясынын негизги институционалдык катышуучуларынын бири болуп, коалициянын стратегиялык максаттарын жергиликтүү деңгээлдеги практикалык иштер менен байланыштырат.
Негизги багыттары:
- улуттук диалогду координациялоо жана колдоо;
- People-Centred Land Governance принциптерин ишке ашыруу;
- жергиликтүү жамааттардын жер жана жаратылыш ресурстарына болгон укуктарын коргоо;
- жаштар жана жайыт пайдалануучулар менен иштөө;
- кошумча нарк чынжырларын өнүктүрүү жана айылдык жамааттарды экономикалык колдоо;
- Кыргызстандын жер жана токой пайдалануучуларынын кызыкчылыктарын эл аралык деңгээлде көрсөтүү.
